|
Chuojiao
(dźgające stopy) jest jednym z najstarszych praktykowanych w północnych
Chinach styli Kungfu. Styl ten jest szczególnie sławny ze swoich
urozmaiconych technik posługiwania się nogami w walce. To właśnie z
tym systemem związane są najpopularniejsze powiedzenia o preferowanej
przez niego metodzie walki:
„Pięści
to 30 procent, nogi to 70 procent (walki)”
„Ręce
to drzwi chroniące Twe ciało, nogi są młotem niszczącym
wroga”
Chuojiao
powstało w okresie dynastii Song (960-1279) i stało się szczególnie
popularne za czasów dynastii Ming i Qing (1368-1911). W początkach
powstania Chuojiao często było określane mianem YuanYang Tui (nogi
Kaczki Mandarynki). Styl jest pod tą nazwą wspomniany już w sławnej
powieści „Banici z Mokradeł” napisanej na przełomie
dynastii Yuan i Ming. W rozdziale 28 „Pijany Wu Song pokonuje oberżystę
Jiang Menshen” zawarte są słowa „krok Nefrytowego Pierścienia,
nogi Kaczki Mandarynki”. Wskazuje to na fakt iż styl ten był
bardzo popularny w tamtych czasach.
"Yuan Yang Tui (kopnięcie Kaczki Mandarynki)
ze stylu Chuojiao Fanzi w wykonaniu mistrza Hong Zhitian"
Uważa się
że styl stworzył Deng Liang na bazie 18 podstawowych ataków nogami.
Te techniki Deng Liang rozwinął na bazie przeliczeń Chińskiego
liczydła stwarzając łańcuch różnorodnych kombinacji kopnięć których
liczba doszła do 108 sztuczek. Nauki przeszły na Zhou Tong’a który
z kolei uczył Generała Yue Fei za czasów dynastii Song.
Generał
Yue Fei był w Chińskiej historii sztuk walki postacią tak sławną że
wiele systemów wiąże swoje powstanie z jego osobą. W ten sam sposób
Yue Fei szybko zaczął być uznawany za twórcę Chuojiao. Wielu banitów/wojowników
opisanych w klasycznej powieści „Banici z Mokradeł”
specjalizowało się w tym stylu. Przez to styl często nazywany był
„Boks Banitów z Mokradeł”.
Shi Dakai
będący jednym z liderów wielkiego powstania Tai Ping (1851-1864) za
panowania dynastii Qing, znany był ze swoich bojowych i trenerskich
umiejętności. Będąc artystą sztuk wojennych, uczył swoich
wybranych żołnierzy trików „Nefrytowego Pierścienia” i
sztuczek „Kaczki Mandarynki”. W rozdziale 20 nieoficjalnej
historii „Niebiańskiego Królestwa Tai Ping” zrelacjonowany
jest sposób walki żołnierzy Shi Dakai’a przeciwko oddziałom
Cesarskim. Ci wyselekcjonowani żołnierze nazywani „bohaterami
Shi” wygrali wiele bitew z armią Qing.
Generał
„Niebiańskiego Królestwa Tai Ping” Zhao Canyi również był
wybitnym praktykiem Chuojiao. Gdy armia Tai Ping przegrała bitwę o
miasto Tianjin, Zhao Canyi ukrył się w wiosce Cangyin dystryktu
Raoyang w prowincji Hebei. Nauczał tam przekazując swoją wiedzę o
Chuojiao rodzinie Duan (Duan Yongqing i Duan Yonghe) zaś Fanzi Quan
(koziołkujące pięści) rodzinie Wang (Wang Laozi i Wang Zhanao o
przydomku „Wang - żelazne nogi”). Rodziny Duan i Wang
szybko zaczęły wymieniać się uzyskanymi naukami. W rezultacie ich
następcy zwykle ćwiczyli zarówno Chuojiao jak i Fanzi Quan. O
zmierzchu dynastii Qing, Chuojiao było już stylem szeroko
rozprzestrzenionym aż do Shenyang w północno-wschodnich Chinach.
Północno-wschodnią
grupę styli Chuojiao można podzielić na dwie kategorie: bojową i
szkoleniową. Pekińskie Chuojiao nie stosuje takiego podziału. Zwykle
odłam Pekiński nazywany jest Chuojiao Fanzi, co jest naturalnym skrótem
Chuojiao (dźgające stopy) i Fanzi Quan (koziołkujące pięści).
Oczywistym
źródłem Chuojiao są formy bojowe. Bojowe Chuojiao z Shenyang stało
się w późniejszym okresie znane jako styl Hao Chuojiao (od nazwiska
jego twórcy Hao Mingjiu). Cechą tego stylu są silne i zrelaksowane
ruchy o precyzyjnych uderzeniach wplatających ogromną różnorodność
subtelnych sztuczek nogami. Ręce i nogi współpracują harmonijnie w
celu zwiększenia przewagi i zasięgu ataku. Rdzeniem Chuojiao jest
„elastyczna twardość”. Styl ten składa się z 9 powiązanych
ze sobą form które mogą być ćwiczone albo osobno albo jako jeden ciąg
ruchów.
Formy
„szkolne” Chuojiao są pochodnymi form bojowych. Legenda mówi
że za rządów Cesarza Guangxu (1875-1908) dynastii Qing, wojownik Hu
Fengsan z Shenyang usłyszał o sławie Chuojiao mistrzów Duan z
prowincji Hebei. Hu przebył pieszo 500 kilometrów w celu nauczenia się
Chuojiao od rodziny Duan. Po latach ciężkiego treningu, Hu posiadłszy
sekrety Chuojiao, powrócił do rodzinnego miasta. Z czasem Hu rozwinął
swoją sztukę w formę „szkolną” znaną od tego czasu pod
nazwą Hu Chuojiao. Jego styl charakteryzuje się pięknymi zwartymi
pozycjami oraz precyzyjnymi, dokładnymi, różnorodnymi ruchami. Styl
ten jest szczególnie szybki w wyprowadzaniu skomplikowanych serii
uderzeń rękoma i nogami.
W trakcie
długiej historii Chińskich sztuk walki Chuojiao i YuanYang Tui
przeplatały się wzajemnie przez jednych uważane za jeden system,
przez innych zaś wyraźnie oddzielane od siebie. Obecnie mimo że nie
ma wątpliwości iż style są pokrewne (co szczególnie widać po
preferowanym przez oba systemy sławnym kopnięciu „kaczki
mandarynki”) daje się zauważyć istotne różnice pomiędzy tymi
systemami. Oba style szczególny nacisk kładą na perfekcyjne
stosowanie nóg jako narzędzia ataku i obrony, mają pokrewne kopnięcia
i kombinacje, jednak na tym ich podobieństwo się kończy. I tak oto
starając się uwydatnić różnice, można pokusić się o krótki
opis:
Chuojiao
– z jednej strony posługuje się swobodną, szybką
„bokserską” pracą stóp, z drugiej zaś generuje siłę w
sposób niezwykle podobny do Hsingyi (najbardziej „zewnętrzny”
z „wewnętrznych” styli Kungfu). W szybkich seriach uderzeń
zaangażowane jest całe ciało. Uderzenia często wyprowadzane są z wąskiej
gardy bardzo podobnej do starej „bokserskiej” gardy
stosowanej w Europie. W trakcie walki często pięta stopy analogicznej
do uderzającej ręki unosi się nad podłoże wspomagając siłę
uderzenia poprzez swobodną rotację stopy. Biorąc pod uwagę techniki
bokserskie, praktycy tego stylu preferują sprężyste uderzenia w
manierze „strzelających dłoni”. Bardzo często ponawiane są
wielokrotne uderzenia jedną ręką pod różnorodnymi kątami,
wykorzystujące elastyczność i mobilność nadgarstka. Styl zachował
swoją charakterystykę systemu stworzonego „w ogniu walki”.
Chuojiao wciąż pozostaje ekstremalnie pragmatyczną sztuką walki w której
szczególny nacisk zwraca się na „bokserski” trening w
parach oraz z użyciem różnorodnego sprzętu treningowego.
"Wu Binlou (1818-1977) - wielki mistrz Pekińskiego odłamu
Chuojiao"
YuanYang Tui – Już
na pierwszy rzut oka widać podobieństwa do jednego z
najpopularniejszych północnych styli Cha Quan. Można też znaleźć
analogie do Tong Bei, Pigua oraz Shaolin. Styl ma cechy bardzo
charakterystyczne dla większości popularnych północnych styli:
ekstremalnie niskie pozycje „jeźdźca”, długą i niską
„łuku i strzały”, obie stopy w całości przylegające do
podłoża, wyraźne daleko wyciągnięte uderzenia rękoma, elastyczne płynne
ruchy. Jednakże do tego dodaje niezwykłą różnorodność
skomplikowanych wielokrotnych kopnięć i podcięć wraz z
„przeplatanymi” kopnięciami z wyskoku. Jego najbardziej
znanym przejawem jest sławne kopnięcie „Kaczki Mandarynki”
którego nazwa pochodzi właśnie od tego stylu. Styl jest szczególnie
atrakcyjny w wymiarze estetycznym, choć wymaga dużej elastyczności i
siły nóg. Obecnie niezwykle rzadko uprawiany.YuanYang
Tui jest koordynacyjnie łatwiejszy od trudnego Chuojiao którego
techniki „bokserskie”są bardziej
„labiryntowe”. Można powiedzieć że YuanYang Tui jest
bardziej „wyraźny” w procesie nauczania, zaś Chuojiao
wymaga od ucznia większej koncentracji na skomplikowanych metodach wydobycia „sprężystej siły”.
W mojej szkole „Ronin
Streetfighting” uczę zarówno Chuojiao jak i YuanYang Tui,
dobierając te style do możliwości uczniów.
|
